Breton - Surrealist manifestolar

Click here to load reader

  • date post

    23-Jul-2016
  • Category

    Documents

  • view

    233
  • download

    14

Embed Size (px)

description

 

Transcript of Breton - Surrealist manifestolar

  • -1-

    Veritabanndaki yaynlar 5846 Sayl Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na gre kullanlmaktadr. Veritabann kullananlar Hiperkitap kullanm artlarn kabul etmi saylr.

  • -2-

    ALTIKIRKBE YAYIN

    Srrealist Manifestolar

    1.bask: Ocak 2009

    Yayn Ynetmeni

    Kaan aydaml

    Dizi Ynetmeni

    enol Erdoan

    Kapak Tasarm

    Erol Egemen

    Bask

    Umut Matbaaclk

    (0-212) 637 04 11

    ALTIKIRKBE YAYIN

    Sertifika no: 10860 Kadkyn yamurlu ve puslu sokaklarnda hazrlanan

    bu kitap sizi uurumdan aa atabilecek gce sahip olabilir. Herhangi bir ekilde ve zellikle izinsiz olarak iktibas edildiinde

    Kadkyn o bilinen, serin ve rutubetli lneti, yllar boyunca bunu yapan takip eder, salar dklr, ryasnda srekli olarak Kadky sokaklarndan

    akn akn geerek yllk intiharlarn gerekletirmeye giden lemur srleri grr

    ve derin bir yalnzla gmlr.

    ALTIKIRKBE YAYIN

    bir Kaybedenler Kulb tribidir.

    Lise sk aydaml apt no:7 d:9 Acbadem

    Tel-Fax: (0216) 346 05 79 04 78

    www. altikirkbes.com.tr

    kopotak@gmail.com

    Veritabanndaki yaynlar 5846 Sayl Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na gre kullanlmaktadr. Veritabann kullananlar Hiperkitap kullanm artlarn kabul etmi saylr.

  • -3-

    SRREALST MANFESTOLAR

    Andr Breton

    Trkeletirenler

    Yeim Seber Kafa Artemis Gnebakanl

    Aye Gngr

    Dzelti ve kontrol Aye Gngr

    ALTIKIRKBE YAYIN

    Kadky

    Veritabanndaki yaynlar 5846 Sayl Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na gre kullanlmaktadr. Veritabann kullananlar Hiperkitap kullanm artlarn kabul etmi saylr.

  • -4-

    Veritabanndaki yaynlar 5846 Sayl Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na gre kullanlmaktadr. Veritabann kullananlar Hiperkitap kullanm artlarn kabul etmi saylr.

  • -5-

    SSRRRREEAALLSSTT MMAANNFFEESSTTOO ((11992244))

    Veritabanndaki yaynlar 5846 Sayl Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na gre kullanlmaktadr. Veritabann kullananlar Hiperkitap kullanm artlarn kabul etmi saylr.

  • -6-

    Veritabanndaki yaynlar 5846 Sayl Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na gre kullanlmaktadr. Veritabann kullananlar Hiperkitap kullanm artlarn kabul etmi saylr.

  • -7-

    Hayattaki -demek istediim, gerek hayattaki- en krlgan eylere dair inan ylesine gldr ki, en sonunda bu inan kaybolup gider. Her geen gn kaderinden daha ok honut-suz olan mzmin hayalperest insanolu kullanmaya yneltil-dii nesneleri, kaytszlnn yoluna kard veya en azn-dan ansn (ya da ans dedii eyi!) denemeyi reddetmeyip almay kabul ettiinden, hemen hemen her zaman kendi abalaryla kazand nesnelere deer bime skntsn yaar. Bu noktada, kendisini son derece alakgnll hisseder: Ne gibi kadnlara sahip olduunu, ne aptalca ilikilere kartn bilir; yoksulluu veya zenginlii onu etkilemez, bu anlamda o hl yeni domu bir bebektir ve vicdannn onayna gelince, size onsuz da gayet iyi idare ettiini itiraf edebilirim. Eer iinde hl bir para saduyu kalmsa, tek yapabilecei yol gsterenleri ve akl hocalar her ne kadar mahvetmi olursa olsun, yine de ona bir ekilde byleyiciymi gibi gelen o-cukluuna dnp bakmaktr. Oradayken, bilinen tm snr-lamalarn yokluu ayn anda yaanan birka hayatn bak asna sahip olmasna olanak tanr; bu yanlsama iinde iyice kk salar ve artk tek ilgilendii her eyin fanilii, ar dere-cede kolay oluudur. ocuklar her gne dnyada hibir endi-eleri olmadan balarlar. Her ey yaknda, ellerinin altndadr, en kt maddi koullar bile gzeldir. Ormanlar ya beyaz ya siyahtr; insan hi uyumasa da olur.

    Ancak, o kadar uzaa gitmeyi gze alamayacamz do-rudur; yalnzca mesafe ile ilgili bir mesele deil bu. Tehdit tehdit stne biner ve insan teslim olarak arazinin bir ksmn istilaya terk eder. Hibir snr tanmayan bu hayal gcnn o andan sonra zalim bir faydacln kurallarna sk skya bal kalarak ilemesine izin verilir; hayal gcyse bu alt dzeydeki rol ok uzun sre srdremeyeceinden genellikle yirmi ya civarnda insanolunu ksz yazgsna terk etmeyi tercih eder.

    Her ne kadar ar admlarla yaamak adna tm sebepleri kaybettiini, ak gibi olaand bir durumun katna yksele-bilmekten aciz hale geldiini hissederek zaman zaman kendi-

    Veritabanndaki yaynlar 5846 Sayl Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na gre kullanlmaktadr. Veritabann kullananlar Hiperkitap kullanm artlarn kabul etmi saylr.

  • -8-

    ni toplamaya alsa da, pek baarl olamayacaktr. Bunun nedeni, artk ruhen ve bedenen srekli dikkatini vermesini talep eden zorunlu bir pratik gereklilie ait olmasdr. Hare-ketlerinden hibiri takn olmayacak, fikirlerinden hibiri c-mert veya ileriye ynelik olmayacaktr. Ruhunun gznde, gerek veya hayal edilen olaylar yalnzca kendisinin dahil olmad, l domu olaylardan mrekkep benzeri bir olaylar btnyle ilikili olduklar ekilde grlecektir. Sylemek istediim u: Bunlar, sonular dierlerine kyasla daha g-ven verici olaylardan biriyle olan ilikisine gre yarglayacak-tr. Onlar hibir durumda kendi kurtuluu olarak gremeye-cektir.

    Sevgili hayal gc, senin en ok sevdiim tarafn merha-metsizliin.

    zgrlkn szc dahi beni hl heyecanlandrma-ya yetiyor. Onun insanolunun bildik banazln sonsuza dek korumaya muktedir olduunu dnyorum. Bu, kuku-suz benim tek meru emelimi de tatmin eden bir ey. Miras-s olduumuz pek ok bahtszlk bir yana, bize en geni d-nce zgrl alannn tanndn kabul etmek adilane olacaktr. Bunu ktye kullanmamak bize kalm. Her ne ka-dar amiyane ekilde mutluluk ad verilen eyin ortadan kal-drlmas anlamna geliyorsa da, hayal gcn tutsaklatr-mak, insann kendi z varlndaki mutlak adalet duygusuna ihanet etmektir. Yalnzca hayal gc bana olabileceklere dair bir imada bulunuyor ve bu, korkun d de bir yere kadar silip atmak iin yeterli; ayrca, hata (sanki daha byk bir ha-ta yapmak mmknm gibi) yapma korkusu olmakszn kendimi ona adamama olanak verilmesi iin de yeterli. Hayal gc nerede ktlemeye balar ve akli denge nerede tehlike-ye der? Sz konusu akl olduunda, hata yapma olasl aslnda iyilik ihtimalini de barndrmaz m?

    Geriye bir tek delilik, gzelce tanmlanm ekliyle kilit altnda tutulan delilik kalyor. u veya bu delilik... As-lnda hepimiz delilerin bu hapislii ok az sayda yasal an-

    Veritabanndaki yaynlar 5846 Sayl Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na gre kullanlmaktadr. Veritabann kullananlar Hiperkitap kullanm artlarn kabul etmi saylr.

  • -9-

    lamda su tekil edebilecek eyleme borlu olduunu ve ayet bu eylemler olmasayd zgrlklerinin (veya zgrlkleri olarak grdmz eyin) tehdit altna alnmam olacan biliyoruz. Bir yere kadar onlarn hayal glerinin kurban ol-duklarn kabul etmeye hazrm; yle ki, hayal gc onlar hepimizin bildii ve sayg duyduu varsaylan, trlerin d-nda kaldklarnda kendilerini tehlike altnda hissettii birta-km kurallar dikkate almamak adna tevik eder. Ancak, on-lar yarglama eklimize ve hatta kendilerine biilmi eitli cezalara kar besledikleri derin kaytszlk, hayal glerinde byk bir rahatlk ve teselli bulduklarna, deliliin keyfini bunun geerliliinin kendileri dna kmad dncesine katlanacak kadar kardklarn dnebiliriz. Ve gerekten de, sanrlar, yanlsamalar ve trevlerinin nemli zevk kaynak-lar olduklar aktr. En iyi ekilde kontrol altna alnm eh-vet duygusundan nasiplerini almlardr ve Tainenin LIntelligencenn son sayfalarna gelindiinde baz tuhaf kt-lklere dalan o gzel eli seve seve ehliletirebileceim pek ok akamn yaandn biliyorum. Tm yaamm delilerin srla-rn kefetmeye adayabilirim. Bu insanlar ar biimde drst insanlardr ve naiflikleri ancak benimki ile yarabilir. Kristof Kolomb, bir gemi dolusu deliyle Amerikay kefetmek zere yola koyulmu olmal. Ve bu lgnln nasl bir ekil aldna ve devam ede geldiine bir bakn.

    Delilik korkusunun bizi hayal gcnn bayran drl-

    m ekilde tutmak zorunda brakmasna izin vermeyeceiz. Materyalist bak asna kar duruu takiben, gereki

    bak asna kar duruun da incelenmesi gerek. Gerekili-

    Veritabanndaki yaynlar 5846 Sayl Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na gre kullanlmaktadr. Veritabann kullananlar Hiperkitap kullanm artlarn kabul etmi saylr.

  • -10-

    e kyasla daha iirsel olan materyalizmin, insanolunun ze-rine elbette canavarca olmakla birlikte, yeni ve daha eksiksiz bir rmeyi temsil etmeyen canavars trde bir gurur ykle-diini kabul etmek gerek. Bunun her eyden nce spiritaliz-min birtakm sama eilimlerine kar olumlu bir tepki olarak deerlendirilmesi gerekir.

    Bunun tersine Aquinasl Aziz Thomastan balayarak Anatole Francea uzanan izgide seyreden pozitivizmden il-ham alan gereki bak as bana aka tm entelektel ve-ya ahlaki ilerlemelere kar dmanm gibi gelir. Bayalk-tan, nefretten ve skc bir kibirden ibaret olduu iin ondan nefret ediyorum. Gnmzde bu sama kitaplarn, bu kk drc tiyatro oyunlarnn ortaya kmasna neden olan da ite bu bak asdr. Daimi olarak gazetelerden beslenir ve gcn onlardan alr ve bkp usanmadan zevklerin en d-n pohpohlayarak hem bilimi hem de sanat aptallatrr; aptallkla komu aklk, adeta bir kpein hayat. En stn zeklarn eylemleri bile onun etkilerinden nasibini alr; niha-yetinde en dk ortak payda yasas, tpk bakalarna yapt gibi, onlar zerinde de hkimiyet kurar. rnein edebiyatta, bu gidiatn elenceli sonularndan biri bol sayda roman retilmesi olmutur. Herkes kendi kiisel kk gzlemini dierlerininkine ekler. Tm bunlara kar iyiletirici bir pan-zehir olarak, B. Paul Valry geenlerde olabilecek en ok sa-yda romandaki giri pasajlarnn sunulduu bir antoloji der-lenmesini nerdi; sonuta ortaya kacak lgnln byk bir aydnlanma kayna olacan ngryordu. Buna en nl yazarlar da dahil edilecekti. Byle bir dnce, bir sre nce romanlardan bahsederken kendisi sz konusu olduu srece Markiz saat bete kt yazmaktan uzak durmaya devam edeceine dair beni temin eden Paul Valryye byk itibar kazandryor. Peki, acaba Valry szn tuttu mu?

    Az nce yukarda alnt yaplan cmlenin balca rnekle-rinden biri olduu katksz bilgilendirici slubun roman bi-eminde istisnadan ok neredeyse bir kural olmasnn nedeni, tm aklyla yazarn tutkularnn iddetli ekilde kstlan-

    Veritabanndaki yayn